Home

Bureau

Diensten

Projecten

Downloads

Offerte

cultuurhistorische verkenning Rotterdam | Eendrachtsweg

object:

bouwjaar:

opdrachtgever:

i.s.m.:

werkzaamheden:

datum:

 

omschrijving:

woonhuis

ca. 1730

particulier

Dröge, bureau voor bouwhistorie

cultuurhistorische verkenning met waardestelling

medio 2017

 

 

Net als vele andere steden in Holland kwam na een periode van verval in de 19e eeuw langzaam aan een toestroom naar de steden. Waar aan het begin van de 19e eeuw Rotterdam nog 55.000 inwoners had binnen de oorspronkelijke singels (bron: Mensen bouwen een stad, p.29) was dit aantal in 1839 al gegroeid tot 78.000. In Januari van dat jaar werd de bekende architect W. N. Rose benoemd in Rotterdam als stadsarchitect. In veel steden werden initiatieven voor stadsontwikkeling overgelaten aan particuliere investeerders om het groeiend aantal bewoners te huisvesten. In Rotterdam is het Rose die zich met de stadsuitbreidingen bezighoudt. En ook hier is het in eerste plaats om ruimte te creëren voor de rijkere burgers om deze vast te houden. Tegelijkertijd wilde Rose de vuile binnensteden behoeden voor een uitbraak van verschillende epidemieën door de kwaliteit van het Rotterdamse stadswater te verbeteren. Zijn eerste plan in 1842/1843 kwam niet van de grond maar dat veranderde in de loop der tijd door middel van het zogenaamde tweede Waterproject (1854). Behalve dat de vele grachtjes in de binnenstad werden gedempt, werden er ook aan weerszijden van de stad nieuwe singels aangelegd voor het verversen van de binnenwateren. Aan de oostzijde van de stad werden de werkzaamheden uitgevoerd door de gemeentelijke afdeling Plantsoenen. (W.N. Rose, Stad en Stedenbouw, p.107) In het westen werd de gelijknamige singel gegraven. De uitwerkingen van het plantsoen met aan weerszijden woningen waren van de hand van J.D. Zocher jr. (W.N. Rose, Stad en Stedenbouw, p.107) Nadat in 1856 met toestemming van de koning de gronden werden onteigend kreeg Zocher in 1859 opdracht tot uitvoering van de Westersingel. Samen met zijn zoon L.P. Zocher veranderden zij de rechte geometrische opzet van Rose in een slingerende singel met aan weerszijden een Engelse landschapspark. De familie Zocher werd uiteindelijk meer bekend om hun parken dan door de vele bouwkundige projecten. Ook hier ontwierpen ze aan beide zijden van het park oorspronkelijk villa’s. Alleen aan de Westsingel werden deze uitgevoerd. Aan de andere kant kwamen in plaats daarvan woonhuizen voor de gewonere burgers. Deze werden tussen ca. 1870 en ca. 1880 als geschakelde woningen door verschillende aannemers gebouwd.

 

De oorspronkelijke bouwtekeningen zijn helaas niet meer in het Rotterdams Archief aanwezig. De exacte notering van 27 juli 1870 in de pandenkaart van het archief maakt  wel aannemelijk dat dit inderdaad het stichtingsjaar is. Ook de gekozen architectuur van de gevel alsmede de opzet van de woning passen in deze periode. Het pand werd bewoond door (vermoedelijk de zusters) J.M. en T. M. van Rossem. (Noot: de vroegste vermelding in de kranten dateren van 1894)

Vermoedelijk deed het souterrain dienst als verblijfsruimte en werkruimten voor het personeel zoals keuken, voorraadruimten en slaapvertrekken. (Noot: de zolder lijkt te laag voor slaapvertrekken)

De verblijfsvertrekken van de hoofdbewoners bevonden zich op de beletage en eerste verdieping terwijl de bovenste verdiepingen vaak voor het drogen van de was werden gebruikt en voor berging en eventuele overige slaapplaatsen.

In de huidige situatie resteren uit de oorspronkelijke periode hoofdzakelijk alleen nog de voor- en zijgevels evenals het trappenhuis..

 

In juni 1940 overleed de laatste van de Van Rossems waarna het pand werd verkocht. Op 29 juli 1940 werd een vergunning aangevraagd voor het plaatsen van een winkelpui op de plek van de twee ramen van het souterrain. In september werd hier winkel ‘Het Woonhuis’ geopend met de verkoop van Engelse woonmeubelen. (Bron: Rotterdams Nieuwsblad 22-07-1940) Op de beletage en eerste verdieping kwamen kantoorruimten. De bovenste verdieping bleef bewoond. De verbouwingen zouden pas in september 1943 worden afgerond. (bron: Bijkaart I, pandkaart Eendrachtsweg 21, Stadsarchief Rotterdam)

Tot 1954 bleef ‘Het Woonhuis’ in het pand en werden er nog enkele kleine aanpassingen gedaan die inmiddels ook weer verdwenen zijn, zoals een berging in de tuin en een luifel boven de deur.

 

Op 7 en 8 oktober 1954 liet de eigenaar alle meubelen en het pand veilen ten overstaan van Notaris A. Meerstad. (Bron: Telegraaf: 25-09-1954) Het pand werd aangekocht en verbouwd tot Rooms Katholiek Kinderhuis ‘H. Bernadette’. (Bronnen: De Tijd, godsdienstig – staatkundig dagblad; 19-04-1958 en Bijkaart I, pandkaart Eendrachtsweg 21, Stadsarchief Rotterdam. Later werd het huis herdoopt in Huize Vianney.). De verbouwing was gereed op 7 augustus 1954. Circa 1 jaar later werd het pand opnieuw verbouwd door aan de achtergevel over alle verdiepingen uit te bouwen. In het souterrain kwam de eetkamer met aan de achtergevel de keuken en slaapkamer van een leidster. Op de beletage kwamen in de voor- en achterkamer de zitkamers met ensuitedeuren die inmiddels verdwenen zijn. Ook hier kwam aan de achtergevel een slaapkamer voor een leidster. De grote ruimten op de eerste en tweede verdieping werden ingericht als slaapzalen voor de kinderen terwijl de kleinere kamers elk voor een leidster waren.

Heeft u vragen?

Neem  gerust  vrijblijvend  contact  met  ons  op:

Bezoekadres:
Zoeterwoudesweg 23N 
2321 GM Leiden
Postadres:
Schelpenkade 13 
2313 ZT Leiden
Telefoon:
071 5147337
Mobiel:
06 41884179  (Reinoud Boter)
email:
bureau@moned.nl

KvK-nummer: 57516006